Hreflang etiketi, aynı içeriğin farklı dil veya bölge sürümleri olduğunda Google'a "hangi kullanıcıya hangi sürümü göstermelisin" bilgisini veren bir işaretlemedir. Türkçe ve İngilizce iki ayrı sürümü olan bir sitede İngilizce konuşan bir ziyaretçiye Türkçe sayfanın, Türkçe arayan birine İngilizce sayfanın gösterilmesi hem kullanıcıyı hem de sizi kaybettirir. Doğru kurulmuş hreflang bu karışıklığı azaltır. Yanlış kurulduğunda ise Google etiketlerin tamamını yok sayabilir; bu yazıda kurulumu, kodları ve en sık hataları adım adım ele alıyoruz.
Hreflang etiketi nedir?
Hreflang, bir sayfanın "alternatif sürümlerini" listeleyen rel="alternate" bağlantısıdır.
Her sürüm, diğer tüm sürümleri ve kendisini dil koduyla birlikte gösterir. Google bu kümeyi gördüğünde,
arama yapan kişinin diline ve bölgesine en uygun adresi sonuçlarda gösterir.
Önemli bir ayrım: hreflang bir sıralama artırıcı değildir. Sayfanızın kaç numaradan çıkacağını belirlemez; yalnızca zaten sıralamaya girmiş sürümler arasında doğru olanın seçilmesine yardım eder. Google bunu bir ipucu (hint) olarak ele alır; kesin bir emir değildir. Kanonik sürüm konusunda ayrıntı için canonical etiketi rehberimize bakabilirsiniz.
Basit bir örnek düşünün: aynı ürünün hem Türkiye'ye hem Almanya'ya satıldığı bir sitede, Almanya'dan "Schuhe kaufen" arayan kullanıcıya Türkçe ürün sayfası göstermek satışı kaçırır. Hreflang burada Google'a "bu kullanıcı için Almanca sürüm daha uygun" diyen bir yönlendirme işlevi görür. Sayfa içeriği ve fiyat bilgisi de o bölgeye uygun olmazsa etiket tek başına yeterli olmaz; çeviri ve yerelleştirme (para birimi, ölçü birimi, teslimat bilgisi) aynı derecede önemlidir.
Ne zaman gerekir, ne zaman gerekmez?
Hreflang'i şu durumlarda düşünün:
- Aynı sayfanın birden fazla dilde çevrilmiş sürümü varsa (tr, en, de gibi).
- Aynı dilin bölgesel sürümleri varsa (ör. fiyat, para birimi ve kargo bilgisi farklı olan
en-gbveen-ussayfaları). - Ülkeye göre farklı mağaza veya hizmet sayfalarınız varsa.
Şu durumlarda ise gerekmez: siteniz tek dilliyse, sürümleriniz birbirinden tamamen farklı içerik taşıyorsa ya da dil sürümü diye çevrilmemiş (Türkçe kalmış) sayfaları işaretlemeyi düşünüyorsanız. Çevrilmemiş sayfaya farklı bir dil kodu vermek, hem kullanıcıya hem Google'a yanlış bilgi verir. Makine çevirisiyle üretilen sürümleri de yayına almadan önce insan gözüyle gözden geçirin; kalitesiz ve denetimsiz çeviri hreflang'den bağımsız olarak sorun yaratır.
Hreflang'i eklemenin üç yolu
Google üç yöntemi eşdeğer kabul eder. Hangisini seçerseniz seçin, tek bir yönteme bağlı kalıp tutarlı olmak en güvenlisidir.
| Yöntem | Nerede durur? | Ne zaman uygun? |
|---|---|---|
HTML <link> | Her sayfanın <head> bölümünde | Küçük ve orta ölçekli siteler, şablonla üretilen sayfalar |
| HTTP başlığı | Sunucu yanıtının başlığında (Link:) | HTML olmayan dosyalar, örneğin PDF |
| XML sitemap | Sitemap dosyasındaki xhtml:link öğeleri | Çok sayıda sayfa ve dil olan büyük siteler; sayfa başına HTML şişmez |
Büyük sitelerde sitemap yöntemi bakımı kolaylaştırır, çünkü tüm eşleşmeler tek yerde durur. Sitemap'in genel kuralları için XML sitemap rehberimize göz atın.
Kod örneği: üç dilli bir site
Türkçe, İngilizce ve Almanca sürümü olan bir sitenin ana sayfasında <head>
bölümüne şu satırlar eklenir. Aynı satırların aynısı üç sürümün hepsinde de bulunmalıdır:
<link rel="alternate" hreflang="tr" href="https://ornek.com/tr/" />
<link rel="alternate" hreflang="en" href="https://ornek.com/en/" />
<link rel="alternate" hreflang="de" href="https://ornek.com/de/" />
<link rel="alternate" hreflang="x-default" href="https://ornek.com/" />
Dikkat edilecek noktalar:
- Adresler tam (mutlak) olmalı; https ile başlayan alan adını içermelidir.
- Her sayfa kendisini de listelemelidir (self-reference).
x-default, dil seçici sayfanız ya da eşleşen dili olmayan kullanıcılar için varsayılan sayfanızı gösterir. İsteğe bağlıdır ama çok dilli sitelerde faydalıdır.- Her dil sürümünün kendi canonical etiketi kendisini göstermelidir. Tüm dilleri tek bir sürüme canonical vermek hreflang'i işlevsiz bırakır.
Karşılıklılık şart: Türkçe sayfa İngilizce sayfayı gösteriyorsa, İngilizce sayfa da Türkçe sayfayı göstermelidir ("dönüş etiketi"). Karşılığı olmayan işaretlemeler yok sayılabilir. Hreflang hatalarının büyük çoğunluğu bu kuraldan kaynaklanır.
Dil ve bölge kodları
Dil kodu ISO 639-1 standardındaki iki harfli koddur (tr, en, de).
İsterseniz ardına ISO 3166-1 Alpha-2 standardındaki bölge kodu eklenir (en-gb,
de-at). Kural basit: önce dil, sonra isteğe bağlı bölge.
| Doğru | Yanlış | Neden yanlış? |
|---|---|---|
en-gb | en-uk | Birleşik Krallığın ISO bölge kodu GB'dir, UK değil |
en veya en-us | us | Yalnızca bölge kodu kullanılamaz, dil zorunludur |
tr | turkish | Dil adı değil, standart kod yazılmalıdır |
pt-br | pt_BR | Alt çizgi değil, tire kullanılır |
Bölge kodunu ancak aynı dilin gerçekten bölgeye göre farklı sürümleri varsa kullanın. Yalnızca
Türkçe içerik sunuyorsanız tr-tr yazmak gereksizdir; tr yeterlidir.
Çok dilli site için URL yapısı
Hreflang, hangi URL yapısını seçtiğinizden bağımsız çalışır; ama yapı bakımı ve ölçümü etkiler:
- Alt klasör (
ornek.com/en/): tek alan adı altında yönetim kolaydır, Search Console'da tek mülkte izlenir. Çoğu site için pratik seçimdir. - Alt alan adı (
en.ornek.com): ayrı sunucu veya ekip gerektiğinde işe yarar, ama ayrı mülk olarak izlemeniz gerekebilir. - Ülke alan adı (
ornek.de): ülke hedefini en net gösterir, ancak her alan adının otoritesini ayrı kurarsınız ve maliyet artar.
Dili yalnızca çerezle, IP adresiyle veya tarayıcı ayarıyla değiştiren ve URL'si hep aynı kalan sayfalar Google için ayrı sürüm sayılmaz. Her dil sürümünün kendine ait, bağlantı verilebilen bir adresi olmalıdır. Kullanıcıyı konumuna göre otomatik başka sürüme yönlendirmekten de kaçının; arama botları genellikle tek bir konumdan gelir ve diğer sürümleri hiç göremeyebilir. Bunun yerine görünür bir dil seçici sunun.
Kurulum planı: adım adım
Mevcut bir siteye hreflang eklerken şu sırayı izlemek hata riskini düşürür:
- Sayfa envanterini çıkarın. Hangi sayfanın hangi dillerde gerçek karşılığı var, bir tabloya yazın. Satırlar sayfalar, sütunlar diller olsun; boş hücre "bu dilde karşılığı yok" demektir.
- Yöntemi seçin. Birkaç yüz sayfaya kadar HTML
<link>, daha büyük sitelerde sitemap yöntemi çoğunlukla daha rahattır. - Kodları belirleyin. Yalnızca dil mi, dil ve bölge mi gerektiğine karar verip listeyi sabitleyin; sonradan değiştirmek tüm sayfaları yeniden düzenlemek demektir.
- Şablonda otomatikleştirin. CMS veya tema, her sayfa için eşleniklerini otomatik üretsin. Elle yazılan etiketler zamanla bozulur.
- Önce küçük bir bölümde deneyin. Örneğin tek bir kategoriyle başlayın, tarama aracında kontrol edin, sonra genişletin.
- Sonra izleyin. Yeni sayfa eklendiğinde ya da bir dil sürümü silindiğinde eşleşmeler güncellenmelidir; silinen sayfayı gösteren eski etiketler hataya dönüşür.
Bir dil sürümünü kaldırırsanız, diğer sürümlerdeki o dile ait satırı da kaldırmayı unutmayın. Gözden kaçan bu tür kalıntılar, zamanla en çok hata üreten kaynaktır.
En sık yapılan hatalar
| Hata | Sonuç | Çözüm |
|---|---|---|
| Dönüş etiketi yok | İşaretleme yok sayılır | Her sürümde tüm sürümler listelensin |
| Hreflang adresi yönlendirme veya 404 veriyor | Eşleşme kurulamaz | Yalnız 200 dönen, son adresleri yazın |
| Hreflang'de verilen sayfa noindex | Sürüm dizine girmediği için işe yaramaz | Noindex'i kaldırın ya da o adresi listeden çıkarın |
| Canonical başka bir dil sürümünü gösteriyor | Google sinyaller arasında çelişki görür | Her sürüm kendi canonical'ını taşısın |
Yanlış kod (en-uk gibi) | Etiket geçersiz sayılır | ISO kodlarını kontrol edin |
| Yalnızca ana sayfada kurulum | İç sayfalar karışır | Her sayfa kendi eşleniğini göstermeli |
Bir diğer yaygın durum: sürümler arasında bire bir eşleşme yoksa (İngilizce ürün sayfası var, Almancası yok) o sayfa için Almanca satırı eklemeyin. Hreflang yalnız gerçekten var olan eşleniklerle çalışır.
Doğrulama ve test
- Kaynak kodu kontrolü: Sayfada sağ tıklayıp kaynağı görüntüleyin ve
hreflangaratın. JavaScript ile ekleniyorsa Search Console'daki URL Denetimi aracıyla Google'ın gördüğü HTML'e bakın. - Tarama aracı: Masaüstü bir tarama aracı hreflang sütunlarını tek tabloda gösterir; dönüş etiketi eksiklerini ve geçersiz kodları toplu olarak yakalar.
- Sitemap: Sitemap yöntemini kullanıyorsanız her
urlkaydında tüm dil karşılıklarının bulunduğundan emin olun. - Gerçek aramalar: Hedef ülkedeki bir cihazda veya farklı arama dili ayarıyla, sonuçlarda doğru sürümün çıkıp çıkmadığına bakın.
Genel teknik kontrollerde hreflang'i diğer maddelerle birlikte gözden geçirmek için teknik SEO kontrol listemizi kullanabilirsiniz. Google'ın resmî anlatımı için çok dilli ve çok bölgeli sitelerle ilgili belgesine bakın.
Sık sorulan sorular
Hreflang sıralamayı yükseltir mi?
Hayır. Sıralamayı doğrudan etkilemez; yalnızca kullanıcıya doğru dil veya bölge sürümünün gösterilmesine yardım eder.
Tek dilli bir sitede hreflang gerekli mi?
Hayır. Yalnızca tek dilde ve tek bölgede içerik sunan sitelerde kullanmanıza gerek yoktur.
Hreflang ile canonical birlikte kullanılır mı?
Evet, birlikte kullanılırlar. Her sürüm kendi adresini canonical gösterir, hreflang de sürümleri birbirine bağlar.
Etiket ekledim ama sonuç hemen değişmedi, neden?
Google'ın tüm sürümleri yeniden taraması zaman alır. Etkisini görmek için günler, büyük sitelerde haftalar gerekebilir.
Sonuç
Hreflang, çok dilli bir sitede doğru sayfanın doğru kullanıcıya ulaşması için küçük ama titiz bir işlemdir. Altın kurallar kısadır: her sürüm kendisi dahil tüm sürümleri listelesin, kodlar standart olsun, adresler 200 dönsün ve canonical ile çelişmesin. Kurulumdan sonra tarama aracıyla bir kez, ardından büyük değişikliklerde yeniden kontrol etmeniz yeterlidir. Çok dilli içerik üretmeyi düşünüyorsanız önce anahtar kelime araştırması yapıp her dilin arama alışkanlığını ayrı değerlendirin; kelime kelime çeviri çoğu zaman yeterli olmaz.